W tłumaczeniu dosłownym jest to terapia wykonywana rękoma (łac. manus - ręka). Bardziej szczegółowa jest definicja opracowana w 2004 roku przez Międzynarodową Federację Ortopedycznych Terapeutów Manualnych (IFOMPT). Według IFOMPT Ortopedyczna Terapia Manualna to obszar fizjoterapii, którego celem jest leczenie dysfunkcji układu nerwowo-mięśniowo-szkieletowego, oparte na wnioskowaniu klinicznym i wykorzystujące bardzo specyficzne środki terapeutyczne oraz ćwiczenia lecznicze dopasowane do indywidualnych potrzeb pacjenta.

Niestety terapia manualna jest jeszcze mało rozpowszechniona wśród lekarzy i często mylnie porównywana z tzw. kręgarstwem.

 Należy jednak podkreślić, iż terapia manualna należy do medycyny i łączy się z prawie wszystkimi znanymi dotąd specjalnościami lekarskimi, a zwłaszcza neurologią, ortopedią, interną, reumatologią oraz rentgenologią.

Postępowanie lecznicze ma charakter terapii odruchowej i oparte jest na gruntownej wiedzy anatomicznej oraz neurofizjologicznej.   Współczesna terapia manualna prowadzona jest w koncepcji "Clinical Reasoning", co w dosłownym tłumaczeniu oznacza "kliniczne, dedukcyjne rozumowanie". Jej fundamentem jest "biopsychosocjalny" model myślenia. Bazuje ona na wiedzy i jej kombinacji, w dniu badania oraz w procesie terapii. Medycyna manualna jest więc klasyczną specjalnością interdyscyplinarną.